Bij een rouw- en verliescafé komen mensen – vaak onbekenden voor elkaar – samen om taart te eten, thee te drinken en open te praten over de dood. Dit klinkt misschien ongewoon, maar precies daarin zit de kracht. Het bewustzijn rond sterven wordt vergroot, zodat mensen hun eindige leven bewuster en voller kunnen beleven. Door de dood bespreekbaar te maken, komt er ruimte om stil te staan bij wat echt belangrijk is.

Soms hebben woorden geen antwoord. Maar een plek kan dat wel zijn. Een troostplek is zo’n plek: een warme, groene plaats waar mensen even mogen vertragen, herinneren en verbinden. Een plek waar verdriet er mag zijn, waar verhalen gedeeld worden en waar je niet alleen bent.

Wil je als ouderenraad écht het verschil maken? Dan is dit een initiatief dat raakt, uitdaagt én verbindt. Durf het gesprek aan en organiseer een VZP-sensibiliseringsoefening.

Steeds meer steden en gemeenten organiseren op 1 november een Reveil-troostconcert. Voel je als ouderenraad de goesting om hier ook mee je schouders onder te zetten, maar weet je niet goed hoe te beginnen? Of is er nood aan nieuwe inspiratie of een frisse wind? Dan kan je rekenen op de ondersteuning van Reveil.

Praten over je levenseinde is gemakkelijker gezegd dan gedaan. Het is belangrijk dat je hierover kunt praten met elkaar. De ‘Levenswensen’ kaarten helpen je om op een eenvoudige en laagdrempelige manier na te denken over het levenseinde en de bijhorende voorkeuren en wensen.

Een ‘coffin’ is het Engelse woord voor doodskist. En je raadt het misschien al: in zo’n club komen mensen samen om zelf aan hun doodskist te werken. Luguber? Op het eerste gezicht misschien wel, maar dat eerste gevoel maakt al snel plaats voor iets anders. In een Coffin Club draait het namelijk niet om de dood op zich, maar om regie, creativiteit en verbondenheid.

De Vlaamse Ouderenraad publiceerde een advies over het levenseinde met als doel een breed en genuanceerd perspectief te bieden, prioriteiten te benoemen en het thema op de beleidsagenda te houden. Aan de hand van vijf speerpunten lichten we dit toe.

De Vlaamse Ouderenraad publiceerde een advies over het levenseinde met als doel een breed en genuanceerd perspectief te bieden, prioriteiten te benoemen en het thema op de beleidsagenda te houden. De Vlaamse Ouderenraad pleit onder andere voor meer sensibilisering rond levenseinde, rouw en palliatieve zorg als volwaardige maatschappelijke en gezondheidsthema’s. Wil jij met je ouderenraad zelf ook actie ondernemen? In dit dossier ontdek je enkele gespreksstarters.

De afgelopen maanden werden opnieuw heel wat steden en gemeenten dementievriendelijk. Kunnen we van een trend spreken? En hoe gaat dat precies in z’n werk? Wij vragen het aan Jurn Verschraegen, directeur van het Expertisecentrum Dementie Vlaanderen en een van de drijfveren achter het concept Dementievriendelijke Gemeenten.

In 2016 richtte stad Mechelen een inloophuis dementie op. Een plek waar mensen met dementie en hun mantelzorgers vrijblijvend kunnen langskomen om informatie te verkrijgen en advies in te winnen over dementie.

Op 10 mei 2022 kwamen verschillende spelers van het lokaal ouderenbeleid samen in het Monasterium in Gent. De reden? Ze namen deel aan ons tweede Labo Ouderenbeleid, dat in het teken stond van participatie en co-creatie.

In februari kwam Mariette (89) lelijk ten val. Gelukkig kreeg het voorval haar niet klein. Integendeel, ze deed enkele aanpassingen in haar woning om vallen in de toekomst te voorkomen, en riep hulp in van zorgprofessionals. Mariette vertelt moedig over haar val en de fysieke en mentale gevolgen ervan.

Een mantelzorger zorgt op regelmatige basis voor een zorgbehoevende partner, een (schoon)ouder, een kind, een buur of een goede vriend. Er bestaan verschillende premies waar een zorgvrager of een mantelzorger recht op heeft, maar elke premie kent voorwaarden en aanvraagprocedures. Ook stad Mechelen voorzag een mantelzorgpremie voor Mechelse mantelzorgers. Maar recent besliste de stad om mantelzorgers niet enkel financieel te ondersteunen.

Minister van Welzijn Wouter Beke lanceerde midden vorig jaar een oproep om projecten rond zorgzame buurten te financieren. Het doel? Zorgzame buurten verder uitbouwen via partnerschappen met onder andere lokale besturen, eerstelijnszones en welzijns- en zorgorganisaties. Alsook via het bieden van coaching en ondersteuning aan de geselecteerde projecten. Maar wat houdt die ondersteuning precies in?

In 2016 nam toenmalig minister van Welzijn Jo Vandeurzen contact op met het Expertisecentrum Dementie Vlaanderen. Hij vroeg hen om een referentiekader uit te schrijven rond goede dementiezorg. Sinds 2019 maakt de overheid ook budget vrij voor het coachen van zorgvoorzieningen in de thematiek. Dit jaar krijgen 20 zorgorganisaties de kans om het referentiekader uit te proberen in hun organisatie. Herlinde Dely zat als stafmedewerker kwaliteit en zorg bij het Vlaams Expertisecentrum Dementie mee aan de knoppen bij het project.

Een dementievriendelijke gemeente is geen label dat je bekomt wanneer je een bepaalde checklist hebt afgevinkt. Het is wél een langdurig engagement van je gemeente om meer dementievriendelijk te zijn. Dementievriendelijkheid is een voortdurend proces. Ook maatwerk maakt daar deel van uit, en daarbij kan je als ouderenraad verschillende rollen opnemen. Door een duidelijke oproep te doen aan het lokaal bestuur, door met verschillende partners aan de slag te gaan, of door aan verbindende projecten, adviezen en acties te werken.

Foton is een Regionaal Expertisecentrum Dementie dat mensen met dementie en hun naasten op weg helpt.

Een zonnige dag in mei brengt ons naar het Middelheimmuseum, een openluchtmuseum in Antwerpen. Sinds vijf jaar organiseren ze onder de noemer ‘Meet me @ Middelheimmuseum’ rondleidingen voor mensen met dementie en hun mantelzorgers.

In een dementievriendelijke gemeente krijgen mensen met dementie de kans om eigen keuzes te maken en deel te blijven nemen aan de samenleving. En dat creëert dan weer kansen om het taboe rond dementie te doorbreken.

In Vlaanderen en Brussel leven meer dan 141.000 personen met dementie. En dat aantal zal omwille van de toenemende vergrijzing meer dan verdubbeld zijn tegen 2070. Hoog tijd dus om werk te maken van een dementievriendelijke gemeente!

Net voor de coronacrisis uitbrak, voerde stad Hasselt een ouderenbehoefteonderzoek uit. Verschillende vrijwilligers gingen langs bij de ouderen in de stad met een uitgebreide vragenlijst. Zo’n 800 mensen namen deel aan het onderzoek. Eind maart 2021, toen de coronacrisis volop aan de gang was, lichtte de stad de resultaten toe in een online seniorencongres. Schepen Dymfna Meynen en voorzitter van de Hasseltse seniorenadviesraad Pierre Reynders geven ons inzicht in de belangrijkste bevindingen.

Vlaanderen telt vele mantelzorgers, mensen die een dierbare zorgbehoevende de nodige zorg en hulp bieden. Als gevolg van factoren zoals de vergrijzing en beleidskeuzes, zal er de komende jaren meer vraag zijn naar mantelzorg. Maar mantelzorg opnemen is niet gemakkelijk. Daarom is er nood aan degelijke ondersteuning. Het coachingsprogramma Mantelkracht van VONK3 van de Thomas More Hogeschool speelt hierop in.